Waarom niemand je een eerlijk aantal jaren kan geven
Online zie je allerlei getallen voorbijkomen: vijf jaar, tien jaar, twintig jaar. Die cijfers zijn altijd gemiddelden onder bepaalde omstandigheden. Twee identieke tafels kunnen een heel verschillend leven hebben: de ene staat op een zonnig, betegeld terras en wordt jaarlijks schoongemaakt, de andere staat met de poten in nat gras onder een boom en wordt nooit bekeken.
Daarom noemen wij geen levensduur in jaren als belofte. Onze tafels hebben 2 jaar garantie; wat daarna gebeurt, hangt grotendeels af van de factoren hieronder. Het goede nieuws: op bijna al die factoren heb je zelf invloed.
Levensduur per houtsoort: de duurzaamheidsklasse
Houtsoorten worden ingedeeld in duurzaamheidsklassen volgens de Europese norm EN 350. Klasse 1 is zeer duurzaam, klasse 5 niet duurzaam. De klasse zegt iets over de natuurlijke weerstand van het kernhout tegen schimmels die houtrot veroorzaken, zonder behandeling.
| Houtsoort | Duurzaamheidsklasse (onbehandeld) | Kanttekening |
|---|---|---|
| Azobé, bankirai (hardhout) | 1 à 2 | Zwaar, duur, van nature zeer duurzaam |
| Eiken | 2 | Geldt voor het kernhout, niet voor het spint |
| Douglas | 3 à 4 | Wordt vaak onbehandeld gebruikt |
| Vuren | 4 à 5 | Buiten alleen geschikt na impregnatie |
Vuren scoort onbehandeld dus laag. Daarom wordt vurenhout voor buitengebruik onder druk geïmpregneerd: in een ketel wordt het beschermingsmiddel onder vacuüm en druk het hout in geperst. Dat geeft een heel andere uitgangspositie dan onbehandeld vuren. Hoe hardhout, douglas en geïmpregneerd vuren zich tot elkaar verhouden, lees je in de vergelijking hardhout vs vurenhout.
De 5 factoren die de levensduur bepalen
1. Plankdikte
Dikker hout heeft meer reserve. Een plank die aan het oppervlak wat inwatert, slijt of scheurt, houdt bij 40 of 45 mm nog veel meer gezond hout over dan bij een dunne plank. Dikkere planken vervormen ook minder snel en houden schroeven en bouten steviger vast. Gangbaar in de markt is 28–32 mm; KING® gebruikt 40 mm en ROYAL KING® 45 mm. Meer uitleg vind je op de pagina over plankdikte 40 en 45 mm.
2. Impregnatie
Drukimpregnatie beschermt het hout tegen rot, schimmel en insecten. Let op: zaag- of boorgaten die je zelf later maakt, zijn niet meer beschermd. Behandel die plekken na met een geschikt middel.
3. Ondergrond en plek
De grootste vijand van hout is vocht dat niet weg kan. Poten die permanent in nat gras of in de aarde staan, blijven nat en daar begint rot het eerst. Tegels, klinkers of grind laten water weglopen. Een tegel onder elke poot is een goedkope, effectieve maatregel. Een plek met wat wind en zon helpt het hout na een bui op te drogen.
4. Gebruik
Een gezinstafel in de achtertuin heeft een rustiger leven dan een tafel op een camping of terras die dagelijks door tientallen mensen wordt gebruikt. Intensief gebruik vraagt om dikkere planken en vaker controleren. Niet op het blad staan of springen en de tafel niet over de grond slepen, dat scheelt ook.
5. Onderhoud
Onderhoud hoeft niet veel te zijn: één à twee keer per jaar reinigen, bladeren en vuil niet laten liggen en na de winter de schroeven en bouten natrekken. Oliën is optioneel. Alles staat op een rij in de gids houten picknicktafel onderhouden en voor het koude seizoen in picknicktafel winterklaar maken.
Signalen van houtrot en wanneer je moet ingrijpen
Loop je tafel een keer per jaar goed na, bij voorkeur in het voorjaar. Let op deze signalen:
- Zacht of sponzig hout, vooral onderaan de poten en op plekken waar water blijft staan. Druk er met een schroevendraaier of je duimnagel in: gezond hout geeft nauwelijks mee.
- Donkere, vochtige plekken die niet opdrogen, of hout dat uit elkaar valt in blokjes of vezels.
- Paddenstoelen of witte schimmeldraden op of onder de tafel.
- Loszittende bouten die niet meer vastgedraaid kunnen worden omdat het hout eromheen is aangetast.
Niet elk signaal betekent het einde. Dit is vaak geen probleem voor de sterkte:
- Zilvergrijze verkleuring: dat is vergrijzing door zonlicht en puur cosmetisch.
- Haarscheurtjes in de lengte van de plank: massief hout werkt en krimpt, droogscheuren zijn normaal.
- Groene aanslag: dat zijn algen op het oppervlak, die je met een borstel en water verwijdert.
Is een poot aan de onderkant aangetast, dan is de oorzaak meestal de ondergrond. Pak die aan, anders herhaalt het probleem zich.
Wat je zelf doet voor een lang leven: checklist
- Zet de tafel op een droge, vlakke ondergrond, of leg tegels onder de poten.
- Kies een plek waar het hout na regen kan opdrogen.
- Klap bij modellen met opklapbare zitvlakken de zitjes na gebruik omhoog, zodat water afloopt.
- Reinig één à twee keer per jaar met water en een zachte borstel.
- Trek na de winter alle bouten en schroeven na.
- Dek de tafel niet af met een luchtdicht zeil; lees waarom in de gids over een picknicktafel hoes.
- Behandel zelf gemaakte zaag- en boorgaten na.
Wie deze punten aanhoudt, haalt het meeste uit zijn tafel, welke houtsoort het ook is. Zoek je een tafel voor intensief gebruik, kijk dan naar de ROYAL KING®-lijn met 45 mm planken of de KING®-collectie met 40 mm planken.
Aanbevolen modellen
Picknicktafel 240 cm ROYAL KING®
Picknicktafel 240 cm KING®
Picknicktafel 180 cm KING®
Veelgestelde vragen
Daar is geen vast getal voor te geven. De levensduur hangt af van de plankdikte, de kwaliteit van de impregnatie, de ondergrond, hoe intensief de tafel wordt gebruikt en het onderhoud. Wij geven 2 jaar garantie en beloven geen levensduur in jaren, maar met een droge ondergrond en eenvoudig onderhoud haal je er het meeste uit.
Onbehandeld wel: hardhout zoals azobé of bankirai valt in duurzaamheidsklasse 1 à 2, vuren in klasse 4 à 5. Daarom wordt vuren voor buiten onder druk geïmpregneerd. Hardhout is wel duurder en zwaarder. Welke keuze het beste past, hangt af van je budget en gebruik.
Nee. Grijs worden is een natuurlijke reactie van hout op zonlicht en tast de sterkte niet aan. Houtrot herken je aan zacht of sponzig hout, vooral onderaan de poten, en aan hout dat blijft uitbrokkelen.
Kleine scheurtjes in de lengte van de plank zijn normaal bij massief hout, dat krimpt en uitzet met het weer. Ze beïnvloeden de sterkte doorgaans niet. Controleer wel of er geen splinters uitsteken en schuur die zo nodig licht glad.
Zorg dat het hout kan opdrogen. Een droge ondergrond zoals tegels of grind, een tegel onder elke poot en geen luchtdichte hoes maken het grootste verschil. Daarnaast helpt het om één à twee keer per jaar te reinigen en na de winter de bouten na te trekken.